कुंभ आणि कल्पवास
कुंभाशी जोडलेली आणखी एक जुनी परंपरा म्हणजे कल्पवास. कल्पवास म्हणजे मेळ्याच्या काळात नदीकाठी राहून साधेपणाने जीवन जगणे, दिवसातून ठरावीक वेळा स्नान करणे, एकभुक्त राहणे, जप-ध्यान करणे, आणि दान-धर्म करणे. प्रयागराजच्या माघ मेळ्यात ही प्रथा विशेष प्रसिद्ध आहे. नाशिकमध्येही काही भाविक आणि साधू संपूर्ण पर्वकाळात गोदातीरी निवास करण्याचे व्रत घेतात.


