नाशिक-त्र्यंबकेश्वर सिंहस्थ मेळा: एक वेगळा स्वर
चार कुंभस्थानांपैकी नाशिक-त्र्यंबकेश्वरची काही खास वैशिष्ट्ये आहेत. येथे दोन ठिकाणी स्नान होते: नाशिक शहरातील पंचवटी भागातील रामतीर्थ, आणि सुमारे तीस किलोमीटर अंतरावरील त्र्यंबकेश्वरमधील कुशावर्त तीर्थ. परंपरेने शैव साधू त्र्यंबकेश्वरला आणि वैष्णव साधू नाशिकच्या रामतीर्थाला स्नान करतात.
नाशिक हे रामायणाशी निगडित स्थान आहे. वनवासात श्रीराम, सीता आणि लक्ष्मण यांचे वास्तव्य गोदावरीतीरी पंचवटीत झाले. त्र्यंबकेश्वर हे बारा ज्योतिर्लिंगांपैकी एक आहे आणि गोदावरीचे उगमस्थान ब्रह्मगिरी पर्वताजवळ आहे. त्यामुळे नाशिक-त्र्यंबकेश्वरच्या कुंभात शैव आणि वैष्णव परंपरा, रामायणाची स्मृती आणि नदीचा उगम असे सर्व धागे एकत्र दिसतात. हे वैशिष्ट्य इतर कुंभस्थानांपेक्षा वेगळे ठरते.